Τα Ενδιαφερόμενα Μέρη

Υπάρχουν αρκετές θεωρίες σχετικά με την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη. Η πιο διαδεδομένη και απλή είναι η θεωρία των ενδιαφερόμενων μερών ή εμπλεκόμενων μερών. Τα ενδιαφερόμενα μέρη αποτελούν το περιβάλλον (άμεσο και έμμεσο), το οποίο αλληλεπιδρά με την επιχείρηση και έχει ενδιαφέρον από τις δραστηριότητες της. (Ο αγγλικός όρος είναι Stakeholders δηλαδή αυτοί που κρατούν-έχουν ενδιαφέρον). Οι άμεσα ενδιαφερόμενοι σε μία επιχείρηση είναι οι μέτοχοι, οι εργαζόμενοι, οι δανειστές-πιστωτές (τράπεζες). Έμμεσα ενδιαφερόμενοι είναι το Κράτος, οι τοπικές κοινωνίες, στις οποίες δραστηριοποιείται μία επιχείρηση, οι ομάδες πίεσης (pressure groups) π.χ. ακτιβιστές, διαδηλωτές, κ.α. Η Θεωρία των ενδιαφερόμενων μερών βοηθάει την επιχείρηση να λάβει υπόψη της όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη (τόσο άμεσα όσο και έμμεσα) και να ξεκινήσει μία ουσιώδη διαδικασία διαλόγου, πριν καθορίσει το πρόγραμμα δράσης της, όσον αφορά την εταιρική κοινωνική της ευθύνη.

Σύμφωνα με τη «θεωρία των ενδιαφερόμενων μερών» οι αποφάσεις της διοίκησης μιας εταιρείας πρέπει να στοχεύουν τόσο στην εξυπηρέτηση των συμφερόντων των μετόχων (shareholders) όσο και σε αυτή των συμμετεχόντων (stakeholders), ενώ σε περίπτωση που οι αρνητικές δραστηριότητες της επιχείρησης, όπως η εκμετάλλευση των εργαζομένων ή η περιβαλλοντική μόλυνση, προκαλέσουν προβλήματα στους stakeholders μακροπρόθεσμα θα επηρεάσουν και τους shareholders

ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ

Η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη ενδιαφέρει όλους μας, γιατί αντανακλά τις βασικές αρχές της κοινωνίας που θα θέλαμε να ζήσουμε. Πιο συγκεκριμένα:

1) Επιχειρήσεις: Μεγάλες ή μικρές, οι οποίες μέσα από το υπεύθυνο ΄΄επιχειρείν’’ μπορούν να βελτιώσουν την οικονομική, περιβαλλοντική και κοινωνική τους αποτελεσματικότητα, βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα.

Για το σκοπό αυτό πρέπει να εντοπίζουν  ποιες ομάδες ή άτομα επηρεάζονται από τις δραστηριότητές τους, να οικοδομούν σχέσεις αμοιβαίας εμπιστοσύνης με αυτά, να διαβουλεύονται μαζί τους και να εξισορροπούν τις απαιτήσεις για τη δημιουργία δράσεων αμοιβαίου συμφέροντος.

2) Εργαζόμενοι: Διασφαλίζει ένα εργασιακό περιβάλλον δημιουργικό και αποδοτικό.

Στο πλαίσιο αυτό, οι επιχειρήσεις καλούνται να εφαρμόζουν ένα σύνολο στρατηγικών ενεργειών και πολιτικών, ώστε να αποτελούν έναν προτιμητέο εργοδότη. Μερικές από αυτές τις ενέργειες είναι:

  • Η συνεχής και συστηματική ανάπτυξη των προσόντων και των ικανοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού τους με στόχο την επαγγελματική και προσωπική εξέλιξή τους.
  • Η αναγνώριση της διαφορετικότητας και η παροχή ίσων ευκαιριών ανεξάρτητα από φύλο, φυλή, εθνικότητα κ.λπ. και η διαχείριση των εργαζομένων χωρίς διακρίσεις
  • Η διασφάλιση και η συνεχής βελτίωση των συνθηκών υγείας και ασφάλειας
  • Η δημιουργία ευχάριστου και εργασιακού περιβάλλοντος όπου υπάρχει ανοιχτή και ειλικρινής αμφίδρομη επικοινωνία μεταξύ διοίκησης και εργαζομένων
  • Η ισορροπία μεταξύ εργασιακής και προσωπικής ζωής και η εφαρμογή ελαστικού ωραρίου με δυνατότητα εργασίας από το σπίτι κ.α.

3) Καταναλωτές: Όλο και περισσότερο ενδιαφέρονται για τα κοινωνικά και περιβαλλοντικά ΄΄διαπιστευτήρια’’ των προϊόντων και υπηρεσιών που αγοράζουν.

Οι πελάτες-καταναλωτές αποτελούν συχνά μοχλό πίεσης για την εφαρμογή εκ μέρους των επιχειρήσεων πρωτοβουλιών ΕΚΕ. Οι ετικέτες των προϊόντων και οι συνθήκες παραγωγής και εμπορίας τους παίζουν σημαντικό ρόλο και αποτελούν κριτήριο στην επιλογή τους εκ μέρους των καταναλωτών. Η διαφάνεια στις αγορές αποτελεί βασικό παράγοντα για επιβολή των πελατών-καταναλωτών στη βιώσιμη ανάπτυξη επιχειρήσεων και κοινωνίας. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με:

  • Διασφάλιση της πρόσβασής τους σε υπεύθυνες πληροφορίες που έχουν σχέση με τα προϊόντα, τον τρόπο παραγωγής τους κ.λπ.
  • Ανάληψη δράσεων που θα εξηγούν στους πελάτες-καταναλωτές πως θα πρέπει να ενεργούν στο πλαίσιο της βιώσιμης ανάπτυξης
  • Παραγωγή, διάθεση και προώθηση προϊόντων και υπηρεσιών με τρόπο αποτελεσματικό, δεοντολογικό και φιλικό προς το περιβάλλον
  • Ανταπόκριση στις ανάγκες και επιθυμίες των πελατών με την προώθηση ασφαλών προϊόντων και υπηρεσιών που έχουν άριστη ποιότητα, δεν περιέχουν επικίνδυνες ουσίες, είναι αξιόπιστα και υποστηρίζονται από διαδικασίες εξυπηρέτησης μετά την πώληση
  • Σωστή τιμολόγηση
  • Τήρηση των δικαιωμάτων του καταναλωτή, δεοντολογία μάρκετινγκ και διαφήμισης
  • Υιοθέτηση ‘‘εμπορικών δράσεων για κοινωνικούς σκοπούς’’ (cause related marketing)
  • Διαβούλευση και ανταλλαγή απόψεων με τους πελάτες

4) Προμηθευτές μιας επιχείρησης: Ιδιαίτερα εκείνους που περιλαμβάνονται στην εφοδιαστική αλυσίδα της.

Η κοινωνικά υπεύθυνη επιχείρηση ενθαρρύνει τους προμηθευτές και επιχειρηματικούς της συνεργάτες να εφαρμόζουν και αυτοί βασικούς κανόνες κοινωνικής και περιβαλλοντικής ευθύνης και επιλέγει να συνεργάζεται με εκείνους που τηρούν κοινά αποδεκτά πρότυπα στους τομείς των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της υγιεινής και ασφάλειας των εργαζομένων, της προστασίας του περιβάλλοντος κ.λπ. Με τον τρόπο αυτό μεταφέρεται η σχετική γνώση και εμπειρία και διαδίδεται η υπεύθυνη επιχειρηματική δραστηριότητα σε τοπικό επίπεδο.

5) Μη κυβερνητικές οργανώσεις: Πρέπει να διαβουλεύονται με τις επιχειρήσεις για αναζήτηση συμπράξεων για έναν κοινό στόχο. Η δημιουργία συνεργιών με διαφάνεια και συνεχή διάλογο αποτελεί επένδυση στην αξιοπιστία και την αμοιβαία εμπιστοσύνη και καλλιεργεί τις προϋποθέσεις για ανεύρεση λύσεων που θα επιφέρουν οφέλη σε όλους.

6) Τοπικές κοινωνίες: Θέλουν να γνωρίζουν ότι συνυπάρχουν με τις επιχειρήσεις και μοιράζονται τις ίδιες αξίες και προβληματισμούς.

Η συμβολή στις κοινωνίες αυτές μπορεί να εκφραστεί με δράσεις όπως:

  • Οικονομική ανάπτυξη μέσα από τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας
  • Συμβολή στη βελτίωση της ποιότητας της ζωής μέσα από δράσεις, που αναφέρονται στην εκπαίδευση, την υγεία και την περίθαλψη
  • Ενεργή συμμετοχή των εργαζομένων σε τοπικά εθελοντικά προγράμματα
  • Αγορές προϊόντων από τοπικούς προμηθευτές κ.λπ.

7) Μέτοχοι και Επενδυτές: Ενδιαφέρονται να διασφαλίσουν τις επενδύσεις τους σε μεσομακροπρόθεσμο επίπεδο και πιστεύουν ότι η υπεύθυνη επιχειρηματική συμπεριφορά οδηγεί προς αυτήν την κατεύθυνση.

8) Όλους τους ανθρώπους: Όπου κι αν ζουν, προσδοκούν από τις εταιρείες που εδρεύουν στην Ευρώπη, να συμπεριφέρονται σύμφωνα με τις Ευρωπαϊκές αξίες και αρχές, σε όλα τα μέρη του κόσμου όπου λειτουργούν.

9) Tα παιδιά & τις μελλοντικές γενεές: έχουν δικαίωμα να ζήσουν σε ένα βιώσιμο περιβάλλον.